13 اوت 2026
«دوستمان کیارستمی کجاست؟» ــ قدم زدن در مسیرهای رهاییِ یک فیلمساز
زانیار عمرانی
«دوستمان کیارستمی کجاست؟» عنوان یک نمایشگاه دربارهی آثار عباس کیارستمی، هنرمند ایرانی است، اما همزمان پرسشی است که مخاطب را به سفری در جهان این فیلمساز دعوت میکند. جهانی که سینما تنها یکی از مسیرهای آن است، نه تمام آن.
نمایشگاهی که در مرکز ژرژ پومپیدوی پاریس با محوریت آثار عباس کیارستمی برپا شد، تلاشی بود برای بازخوانی چهرهای کمتر دیدهشده از او؛ هنرمندی که فراتر از قاب سینما، در عکاسی، طراحی گرافیک، پوستر، شعر و تجربههای هنری دیگر نیز پیوسته در جستوجوی راهی تازه بود. آثار ارائهشده در این مجموعه، تصویری کاملتر از ذهن بیقرار و تجربهگرای او ارائه کردند.
آنچه این نمایشگاه را متمایز میکرد، شیوهی روایت آن بود؛ مخاطب از میان درها وارد میشد، در دالانهایی قدم میزد که هر کدام پنجرهای به بخشی از جهان فکری کیارستمی میگشایند و در پایان، از پنجرهها خارج میشد، گویی مسیر نمایشگاه نیز بازتابی از نگاه او به زندگی، سینما و کشف جهان بود.
دربارهی عباس کیارستمی همواره دو روایت وجود داشته است؛ ستایشهای بیچونوچرا و نقدهای تند و گاه ایدئولوژیک. اما فارغ از این دوگانهها، کمتر کسی میتواند انکار کند که او یکی از جستوجوگرترین هنرمندان معاصر ایران بود، فیلمسازی که هیچگاه به تکرار خود رضایت نداد و هر بار کوشید از پنجرهای تازه به جهان نگاه کند.
برای کیارستمی، سینما امتداد شعر، عکاسی و نقاشی بود، همانگونه که شعر و تصویر نیز ادامهی نگاه سینمایی او بودند. او بارها گفته بود که بسیاری از این تجربهها را نه برای اثبات مهارت، بلکه برای «شدن» و آموختن دنبال میکند؛ تلاشی دائمی برای یافتن فرمهای تازه و گریز از عادت.
شاید به همین دلیل است که آثار او همچنان محل گفتوگو و کشفاند. سینمای کیارستمی بیش از آنکه پاسخ بدهد، پرسش میسازد، بیش از آنکه مسیر را نشان دهد، مخاطب را به دیدن، مکث کردن و دوباره نگاه کردن دعوت میکند.
این ویدیو، روایتی است از همین جهان؛ سفری میان تصاویر، اشیا، شعرها و ردپای هنرمندی که هنوز هم، سالها پس از رفتنش، پرسش «دوستمان کیارستمی کجاست؟» را زنده نگه داشته است.
