سایهی مرگ بر دریای بیپایان نفت؛ وضعیت کارگران در پالایشگاههای عسلویه
نثار تاج
کارگر «پایش وضعیت»، تنها یکی از پیچهای ماشین غولپیکری است که غیر از استخراج نفت هیچ چیز دیگری برایش برنامهریزی نشده است.
تبهای اولیه
میان تاریخ و آینده: مکانهای خاطره؛ گفتوگو با شهلا شفیق
غزل صدر
مفهوم مکانهای خاطره را پییر نورا، مورخ و اندیشمند فرانسوی (متولد ۱۹۳۱، پاریس)، در دههی ۱۹۷۰ مطرح کرد. بهگفتهی او، «مکان خاطره» ممکن است جایی واقعی باشد یا پدیدهای صرفاً ذهنی که خاطره در آن شکل میگیرد و ماندگار میشود و کارکردی «علیه فراموشی» به خود میگیرد.
ای کاش عدالتی؛ دو یادداشت دربارهی مهوش ثابت و فریبا کمالآبادی
شیوا نظرآهاری، مریم شفیعپور
اولینباری که نام مهوش و فریبا را در جایی غیر از اخبار شنیدم، راهروهای بند ۲۰۹ زندان اوین بود. پیش از آن، ما در «کمیتهی گزارشگران حقوق بشر»، اخبار بازداشت و زندانی بودنِ آنها را پوشش میدادیم. اما در خرداد سال ۸۸ در سلولی بسیار نزدیک به آنها در همان بند بودم.
«علیه اعدام»، کتابی برای موافقان مجازات مرگ
مریم فومنی
چنانکه عبدالفتاح سلطانی، وکیل سرشناس مدافع حقوق بشر، در مقدمهی کتاب علیه اعدام نوشته است: «سخنگفتن از مجازات اعدام ــ بهویژه در جوامعی چون ایران ــ امری بس دشوار است. این دشواری زمانی چند برابر میشود که پژوهشگری بخواهد بیهودگیِ این مجازات و غیرانسانیبودن آن را اثبات کند.»
آیا فرودست میتواند سخن بگوید؟ بله، از فرط استیصال!
وینا داس
چه باعث میشود که زنی بدون دسترس به هیچ نوع آموزهی فمینیستی، پس از سالها سکوت و تحمل در تنهایی خودش به جایی برسد که بگوید اطاعت از آزارگر بس است و باید افسار زندگی خویش را از دیگران پس بگیرد؟
شکستن سکوت و مقابله با فراموشی، مقدمهی دادخواهی است
گفتوگو با منیره برادران
به نظر منیره برادران، جنایتهایی که در نزدیک به چهار دههی گذشته در ایران اتفاق افتاده لکهی ننگی است که جامعه ناگزیر باید دربارهی آن حقیقت را بداند. با او در مورد چشمانداز عدالت انتقالی و تشکیل کمیسیون حقیقتیاب در ایران گفتوگو کردهایم.
اجبار قربانیان به سکوت، یکی از موانع اجرای عدالت دربارهی گذشته
گفتوگو با عبدالکریم لاهیجی
در این گفتگو مؤسس «جامعهی دفاع از حقوق بشر در ایران» به شرایط تحقق عدالت انتقالی و موانع استفاده از ساز و کارهای بینالمللی میپردازد. به نظر او، پیگیری حقوقی مواردی همچون اعدامهای دههی ۶۰ مشروط به تقاضا و شکایت قربانیان است زیرا در چنین مواردی باید شاکی خصوصی وجود داشته باشد.
در شرایط نابرابر، درخواست بخشش از قربانیان، جنایت مجدد در حق آنها است
گفتوگو با جعفر بهکیش
جعفر بهکیش، روزنامهنگار در حوزهی حقوق بشر و دادخواهی، چارچوب نظری عدالت انتقالی را بستر مناسبی برای مواجهه با نقض فاحش حقوق بشر در ایران میداند. به عقیدهی او، اگر در یک موقعیت فرودست و نابرابر، از قربانیان و خانوادههای آنها بخواهیم که مرتکبان جنایت را ببخشند، آنها ...