گرایش نسل جوان مصر به تصوف
یاسمین البیه
وقتی محمد سامی در دههی ۱۹۹۰ در یک خانوادهی صوفی بزرگ میشد، در خانه هرگز واژهی «تصوف» به گوشش هم نخورده بود.
نسرین ستوده: اعتصاب غذا برای پاسداری از عدالت
پویا موحد
نسرین ستوده با اعتصاب غذای خود این بار وکالتِ عدالت را در ایران بر عهده گرفته است. دفاع از نسرین ستوده دیگر تنها دفاع از یک زن آزادیخواه ایرانی، یک وکیل شجاع دادگستری، یا حتی دفاع از همهی متهمان سیاسی، مذهبی یا اقلیتها و محرومانی نیست که او از آنها دفاع کرده بود. دفاع از نسرین ستوده، دفاع از بنیانهای عدالت در جامعهی ایرانی است.
سرگذشت عجیب هنرمند ایرانی- که در غربت پیر نشد
فرناز سیفی
بیست و سه سال بعد از مرگ زودهنگام عبده، موزهی «هنرهای مدرن نیویورک» به همراهی چند تن دیگر، برای اولین بار نمایشگاهی دربارهی زندگی و آثار رضا عبده ترتیب داد. یک روز مانده به آخرین روز این نمایشگاه، صبح زود سوار اتوبوس شدم و واشنگتن دیسی را به مقصد نیویورک ترک کردم تا فرصت یگانهی تماشای نمایشگاهی دربارهی رضا عبده را از دست ندهم.
یادی از دکتر احسان یارشاطر
شاپور راسخ - عباس امانت - علی بنوعزیزی
یکشنبهی گذشته، در ساعات اولیهی صبح، دکتر احسان یارشاطر در سن 94 سالگی در ایالت کالیفرنیا درگذشت. در این مقاله سه تن از پژوهشگران و نویسندگان ایرانی هر یک به بخشی از حیات و کارنامهی این شخصیت نامدار و کمنظیر در فرهنگ ایران میپردازند.
زیباترین کتابخانههای دنیا به روایت تصویر
در کتابی که به تازگی از سوی انتشارات معتبر تاشِن چاپ شده، عکسهایی از قدیمیترین کتابخانههای جهان از نگاه ماسیمو لیستری، عکاس ایتالیایی، به چشم میخورد. این عکسها گنجینهای از معماری بیهمتا و خلاقانه را در برابر دیدگان قرار میدهد.
جهانِ بهتر از ما شروع میشود
پیام اخوان
در زمانهای که میبینیم نفرت و نفاق، و ظلم و تعصب فراگیر شده، برای اصلاح کار جهان، از دست ما چه برمیآید؟ این سوال، موضوع سخنرانی دکتر پیام اخوان در گردهمایی سالانه انجمن دوستداران فرهنگ ایرانی در شیکاگو بود، که امروز پایان یافت. پیام اخوان، استاد حقوق بینالمللی در دانشگاه مکگیل کانادا، عضو هیئت داوری دادگاه لاهه، و از فعالان سرشناس حقوق بشر در جهان است. او اخیرا کتابی منتشر کرده است به نام در جستجوی دنیایی بهتر، که سخنرانی او در کنفرانس شیکاگوخلاصهای از این کتاب است.
سفر برزخی به جمهوری جهانی ناپدیدشدگان
فرناز سیفی
«نه! فراموش نمیکنیم!»: این عبارت، در کنار یاد افرادی که مدتها پیش کشته یا مفقود شدهاند، هر روز بیش از پیش در شبکههای اجتماعی و گفتگوی مردم به گوش میرسد. چرا بعضی از مردم، بر عدم فراموشی اتفاقات تلخی از این دست - که شاید حتی در گذشتههای دور افتاده باشند- اصرار دارند؟ این کار چه سودی دارد؟ چه چیزی قرار است فراموش شود و چرا؟
«مادران شنبه» در ترکیه چه میکنند؟
امینه رزان کارامان
در دههی 1970 چند ناراضیِ سیاسی در ترکیه ناپدید شدند اما این کودتای سال 1980 بود که شکل جدیدی از خشونت سیاسی را در حوزهی عمومی ترکیه رواج داد زیرا نیروهای نظامی و شبهنظامی شروع به دستگیری، شکنجه و سربهنیست کردن مخالفان-عمدتاً- در زندانها، کلانتریها، و شکنجهگاهها کردند. در دوران کودتا و پس از آن افرادی در سراسر کشور شکنجه و ناپدید شدند. اما این امر، بهویژه در دههی 1990، در بخش شرقی ترکیه، که اکثر جمعیت آن را کردها تشکیل میدهند، سازمانیافتهتر بود.
با خویشاوندان متهم به نقض حقوق بشر چه کنیم؟
آنتونیو تراورسو و جی وایسبرگ
اگر بگویند یکی از بستگانتان مرتکب جنایت یا نقض حقوق بشر شده چه میکنید؟ با انکار شواهد در پی دفاع از او برمیآیید؟ بیاعتنا شانه بالا میاندازید و میگویید به شما ربطی ندارد و دنبال دردسر نمیگردید؟ ادعا میکنید که پیوندهای خانوادگی مهمتر از آن است که به خویشاوندتان خیانت کنید؟ کارگردان مستند عهد و پیمان آدریانا وقتی شنید که خالهی «عزیز»ش در آدمربایی، شکنجه و قتلِ تعدادی از مخالفان با پلیس مخفیِ مخوف حکومت پینوشه همکاری کرده است، راه دیگری در پیش گرفت.
نخستین نقشهی گورهای جمعی در ایران
سی سال پیش، در مرداد و شهریور ۱۳۶۷، هزاران زندانی سیاسی در شهرهای مختلف در سراسر ایران به طور مخفیانه اعدام شدند. سازمان «عدالت برای ایران»، در آستانهی روز جهانی ناپدیدشدگانِ قهری (8 شهریور)، پلتفرم چندرسانهای «خاکْ رنج» را رونمایی کرده است که برای نخستین بار مجموعهای از اطلاعات و نقشههای گورهای جمعی در گسترهی ایران را به همراه ویدئوهایی از شاهدان، اطلاعات مربوط به سربهنیستشدگان و مقاماتی که مسئول این فجایع بودهاند، به دو زبان فارسی و انگلیسی در دسترس عموم قرار میدهد.
انقلاب دیجیتالی چگونه دنیا را دگرگون میکند؟
مارتین مولایزن
همچنان که تاریخچهی فناوریهای انقلابی نشان میدهد، سازماندهی اقتصاد بر اساس فناوریهای جدید منافع بسیاری در پی خواهد داشت. از انقلاب دیجیتالی باید استقبال کرد و آن را ارتقا داد، نه این که آن را نادیده گرفت و یا سرکوب کرد. ما میتوانیم، و باید، زمام این فناوریهای مهیج را در دست بگیریم و کیفیت زندگی را، بدون کاستن از انرژی و هیجان عصر دیجیتالی، بهبود بخشیم.
«دنیاهای کولیها» در موزهی مهاجرت فرانسه
پریسا بابایی
کولیها همواره و از دیرباز در حال جابهجایی و مهاجرت به دنیاهای جدید بودند، و همین آوارگی موجب آمیزش آنها با فرهنگهای و ملیتهای دیگر شد و غنای منحصربهفردی به آنها بخشید که جاذبهای استثنائی برای هنرمندان اروپایی داشت. «موزهی ملی تاریخ مهاجرت» فرانسه با نمایش آثار تصویری و چیدمانهایی از هنرمندان و عکاسان برجسته به دنبال ثبت پویای این تاریخ در حال تکوین برای مخاطبان امروزی و نسلهای آینده است.
«پرواز را به خاطر بسپار...!»
طرح از توکا نیستانی
در حسرت دوران استبداد
آری شاپیرو-ویتولد شابلوفسکی
ویتولد شابلوفسکی، روزنامهنگار لهستانی، در کتاب جدیدش با عنوان «خرسهای رقصان»، دو داستان تعریف میکند. اولی داستانی واقعی دربارهی خرسهایی است که در سال 2007، پس از ممنوعیت سنت نمایش خرسهای رقصان در بلغارستان، از بند اسارت آزاد شدند. داستان دوم دربارهی آدمهایی است که از چنگ حکومتهای سرکوبگر در کشورهای کمونیستی سابق رهایی یافتند.
آیا یووال هراری علامهی دهر است؟
هلن لوئیس
سرگذشت یووال نوح هراری یکی از افسانههای صنعتِ نشر است. یک استاد دانشگاه گمنام اسرائیلی کتابی به زبان عبری دربارهی تاریخ بشر مینویسد. کتاب در سال 2014 به انگلیسی ترجمه میشود و بیش از یک میلیون نسخه از آن به فروش میرسد. مارک زاکربرگ آن را یکی از کتابهای برگزیدهی سال 2015 مینامد. باراک اوباما میگوید مطالعهی این کتاب چشم او را به روی «مؤلفههای اصلی تمدن خارقالعادهای که بدیهی فرض میکنیم» گشوده است.
«هنر توتالیتر» و نمونههای آن در نظام جمهوری اسلامی
علی معموری
ایگور گولومستاک در کتاب «هنر توتالیتر» زمینهها و روند پیدایش این نوع هنر و سرانجامِ آن را به بحث گذاشته است. او به نمونههای متعددی از هنر توتالیتر در اتحاد جماهیر شوروی، آلمان نازی، ایتالیای فاشیستی، چین مائوئیستی، و نظام بعثی در عراق پرداخته است. این مقاله در صدد بررسی نمونههای این نوع هنر در نظام جمهوری اسلامی ایران است.
انعطافپذیری، راز موفقیت در برابر مشکلات
استیون ساوتویک
آدمهای انعطافپذیر در شیوهی نگاهشان به چالشها و در واکنش به تنشها نرمش نشان میدهند. آنها، بسته به شرایط، از یک شیوهی مواجهه به شیوهای دیگر تغییر روش میدهند.
۵۰ سال پس از بهارِ پراگ: درسهایی دربارهی آزادی و ناامیدی
مارک سانتورا
آیا میشد کمونیسم به سبک شوروی را با کرامت و آزادی افراد وفق داد؟ در سال 1968 الکساندر دوبچِک، رهبر حزب کمونیست چکسلواکی، در پیِ یافتن پاسخ این پرسش برآمد و برنامهی ایجاد فضای باز را شروع کرد، برنامهای که میگفت «چهرهای انسانی به سوسیالیسم» خواهد بخشید. این برنامه به احیای آزادی سیاسی و فرهنگیای انجامید که مدتها از سوی رهبران حزبیِ وفادار به شوروی نادیده گرفته شده بود.
زنان و ورزشگاهها
مدیرعامل شرکت توسعه و نگهداری اماکن ورزشی کشور: «مسیر جدا برای ورود بانوان به ورزشگاه آزادی پیشبینی شده است تا اگر روزی مجوز ورود داده شد این جداسازی در کمتر از دو ماه اجرایی شود.»
اعترافاتِ کوفی عنان
مایکل ایگناتیِف
راز ماندگاریِ وجههی اخلاقی کوفی عنان چیست؟ معما این است که ناکامیهای خودِ عنان و نهادی که چهل سال به آن خدمت کرد حیثیت او را خدشهدار نکرده است. تنها بخشی از دوامِ اعتبارِ عنان معلول جذبهی جادوییِ شخصی اوست. نفوذ و اقتدار عنان را باید علاوه بر جذابیت شدید او ناشی از کارآزمودگیاش دانست. تنها معدودی از افراد به اندازهی او با تبهکاران، جنگسالاران و خودکامگان مذاکره کردهاند. او نمایندهی دنیا در مذاکره با اشرار بود.
دوازدهمین همایش ایرانپژوهی: روز سوم
دوازدهمین همایش دوسالانهی ایرانپژوهی طی روزهای 14 تا 17 اوت در شهر ارواین در ایالت کالیفرنیا برگزار شد. انجمن ایرانپژوهی که در سال 1967 در آمریکا بنیاد گذاشته شد، در پنجاهمین سال فعالیتش موفق شد پژوهشگرانی از 23 کشور دنیا را گرد هم بیاورد تا در 87 پنل تخصصی آخرین تحقیقات و آثار خود را در زمینهی تمدن، فرهنگ، موسیقی، هنر و تاریخ ایران ارائه دهند. گزارش روز سومِ این همایش را که حمید مظفری تهیه کرده است ببینید:
دوازدهمین همایش ایرانپژوهی: روز دوم
دوازدهمین همایش دوسالانهی ایرانپژوهی طی روزهای 14 تا 17 اوت در شهر ارواین در ایالت کالیفرنیا برگزار شد. انجمن ایرانپژوهی که در سال 1967 در آمریکا بنیاد گذاشته شد، در پنجاهمین سال فعالیتش موفق شد پژوهشگرانی از 23 کشور دنیا را گرد هم بیاورد تا در 87 پنل تخصصی آخرین تحقیقات و آثار خود را در زمینهی تمدن، فرهنگ، موسیقی، هنر و تاریخ ایران ارائه دهند. گزارش روز دومِ این همایش را که حمید مظفری تهیه کرده است ببینید: