این همه رفتوآمد سریع بین حال خوب و حال بد، دیدن زشتی و جستن کمی قشنگی، تو را در برابر امید هم دودل میکند. دودلیای که البته همیشه بد نیست، آن هم وقتی که همه چیز اگر بمیرد، رفت و آمد فصلها زنده خواهد ماند.
«اسلحه را گذاشت روی شانهی من و رفیقم را تیر باران کرد.» این گفتهی مردی محکوم به اعدام است که پس از سه بار سکتهی مغزی، در حالی که فلج شده بود، آزاد شد و چندی بعد در نهایت فقر درگذشت. روایتهای ایرانیانی که شکنجههای در زندان و حتی خارج از آن را تحمل کردهاند بیشمار است. شکنجههایی که آثار روانی و جسمیاش، حتی بر خانوادهی آنها و نسلی که شاهد این شکنجهها بوده، آثاری بلند مدت دارد...
«پوپولیسم»، به عنوان یک پدیدهی سیاسی و اجتماعی گسترده، چهرهی بسیاری از کشورها را دگرگون کرده و زمام آنها را به دست «پوپولیستها» داده است. پوپولیسم چیست و پوپولیستها کیستند؟ یک استاد نامدار علوم سیاسی، در کتابی که اخیراً منتشر کرده، بحثهای راهگشایی در این باره ارائه میدهد؛ ترجمهی کامل این کتاب به شکل مقالات جداگانه در «آسو» منتشر میشود.
برلیناله هر سال صدها هزار تماشاگر دارد و از این نظر یکی از مردمیترین جشنوارههای سینمایی است. امسال نیز برلیناله با نمایش ۴۰۰ فیلم از سراسر دنیا و در بخشهای مختلف برای ۱۰ روز برلین را به مرکز توجه سینمادوستان تبدیل کرده است. سپهر عاطفی در این یادداشت و در حالی که برلیناله به نیمهی خود رسیده است به معرفی چند فیلم دیدنی این جشنواره میپردازد.
یک عکاس فرانسوی، در پروژهای با عنوان «از درون به بیرون»، از هنرمندان کشورهای مختلف دعوت کرده تا با دیدگاهها و دغدغههای خود عکس بگیرند و برای او بفرستند. استودیوی او این عکسها را به صورت پوسترهایی در ابعاد بزرگ چاپ میکند و پس میفرستد تا در مکانهای عمومی در همان کشورها به نمایش گذاشته شوند.
اولین چیزی که معمولاً با شنیدن نام «نیلوفر بیضایی» به ذهن میرسد این است که او دختر «بهرام بیضایی» است. این وضعیت از جهتی یک مزیت فرهنگی به نظر میرسد، و از جهت دیگر سایهی پدر را روی هویت شخصی او میاندازد. با این حال، نیلوفر بیضایی توانسته، با نمایشنامههایی که نوشته و روی صحنه برده، نام خود را به عنوان یک هنرمند برجستهی ایرانی به ثبت برساند.
خلاقیت بشری و پیشرفتها در عرصهی فناوری به آفرینش دنیایی منجر شده است که خود ما انسانها، به عنوان خالقان این دنیا، دیگر قادر به درک تمامیتِ آن نیستیم. به نظر میرسد این دنیا پیچیدهتر از آن شده است که ما با ذهنهای به نسبت سادهی خود قادر به شناخت کامل آن باشیم.
جنبش زنان در ایران چگونه شکل گرفت و چگونه توانست زنان را از کنج اندرونیها به مدرسه و دانشگاه بفرستد؟ زنان ایرانی چطور حق رأی گرفتند، و چرا پس از پیروزی در تغییر دادن بخشی از قوانین نابرابر، همهی دستاوردها را به یکباره از دست دادند؟ در این مجموعه مقاله، با مرور تاریخ جنبش زنان در ایران، به جستوجوی پاسخهایی برای این پرسشها میپردازیم.
این که کسی به تلفن همراه معمولیاش چسبیده باشد و از تلفن همراه هوشمند بپرهیزد، قدری خلاف عرف و شاید عجیب و غریب به نظر میرسد. اما پرهیز کردن از هردو نوعشان دیگر عین دیوانگی به حساب میآید، به ویژه اگر کسی که این کار را میکند متولد میانهی دههی هفتاد میلادی باشد.
مصرفگرایی چه پیامدهایی برای روابط جنسی دارد؟ چه تفاوتهایی میان پیوندهای «آنلاین» و «آفلاین» میتوان یافت؟ چرا همزمان با گسترش روابط جنسی گوناگون میان شمار فزایندهای از مردم، احساس حقارت، تنهایی و میل شدید به پیوندهای گرم انسانی افزایش یافته است؟
من در سال ۱۹۵۷ متولد شدم، همان سالی که دولت چین بیش از ۳۰۰ هزار تن از روشنفکران، از جمله نویسندگان، آموزگاران، روزنامهنگاران، و هرکسی را که جرئت کرده بود از حکومت کمونیستیِ تازهتأسیس انتقاد کند، پاکسازی کرد. این روشنفکران، در راستای سلسله مبارزاتی در جهت آنچه جنبش راستستیزی خوانده میشد، برای «بازآموزی» به اردوگاههای کار اجباری فرستاده شدند.
اکنون مدتی است که «اعتماد» و دوران عسرتش در کانون توجه نسخهپیچهای امور اجتماعی و سیاسی قرار گرفته، نسخهپیچهایی که از لجاجت بیماریهای گوناگون بیمارانشان نگراناند، و از مقاومت سرسختانهی این بیماریها در برابر درمان و از بیهودگی چشمگیر داروهای موجود در قفسهی داروخانهها سرخورده و مأیوس شدهاند.
بررسی دقیق موارد حمله به دستگاه قضایی در آمریکا، بریتانیا، و سایر نقاط جهان نشان میدهد که در واقع این حملات متوجه خود «استدلال» است. استدلال قضایی علم نیست و شاخهای از ریاضیات نیز محسوب نمیشود. با این حال، با گذر زمان شیوهی استدلال حقوقی به شکلی از استدلال با اصولی مشخص و یک اسلوب احتجاجِ آزموده و مطمئن مبدل شده است.
اگر نقاشیهای مارک روتکو را دیده باشید (بومهایی بزرگ که با سطوح رنگ اتمسفری پر شدهاند) و فکر کرده باشید «یه بچه هم میتونه اینا رو بکشه»، در واقع از این نقاش سبک «اکسپرسیونیسم انتزاعی» تعریف کردهاید!
آدام اسمیت، اقتصاددان مشهور اسکاتلندی، اغلب به عنوان مدافع «بازار آزاد» و حامی سرمایهداریِ بدون قیدوبند معرفی میشود. اما او در واقع منتقد شدید سرمایهداران و بازرگانان انحصارطلب و سیاستمداران سودجو بود. دیدگاه اسمیت دربارهی آزادی اقتصادی و رابطهی آن با نظارت و مدیریت سیاسی چه بود، و این دیدگاه در حال حاضر چه اهمیتی دارد؟
مخالفان دین، که به فایدهی کاربردهای بشریِ مذهب و ارزش تأثیرگذاری آن بر زندگی انسان شک دارند، میخواهند عقاید دینی را بیاعتبار کنند و میگویند که مردم این عقاید را (برخلاف شناخت سکولاری که «متخصصان» عرضه میکنند) بر اساس «ایمان» میپذیرند، نه «دلیل و مدرک».
تلاشها برای خارج کردن «اوتیسم» از ردیف اختلالات روانی یا ضعفهای ذهنی، به حفظ حیثیت افراد اوتیستیک و حضور عادیتر و موفقتر آنها در جامعه منجر شده است. اما افراد اوتیستیک به حمایتها و خدمات ویژهای نیاز دارند که برخورداری از آنها با تشخیص پزشکی «اوتیسم» و پذیرش برچسب «اوتیستیک» به عنوان بخشی از هویت شخصی ممکن میشود. با این وضعیت متناقض چگونه باید کنار آمد؟
یهودیان ایران تاریخ پر فراز و نشیبی را پشت سر گذاشتهاند. رسمیت یافتن تشیع در کشور به آزار و سرکوب آنان دامن زد، اما با انقلاب مشروطه به حقوق بیشتری دست یافتند، در دوران سلطنت پهلوی به شکوفایی رسیدند، و با وقوع انقلاب اسلامی به مهاجرت گسترده روی آوردند. این مقاله به مرور نقش روشنفکران و فعالان سیاسی یهودی در حیات سیاسی ایران میپردازد.
به تازگی، در نمایشگاهی در «کتابخانهی بریتانیا»، نسخهای از کتاب مصور «مفردات در علم طب» به نمایش درآمده است. این کتاب که در واقع ترجمهای از یک کتاب مشهور فرانسوی است، بیش از دو قرن پیش به سفارش تیپو سلطان، حاکم میسور، در هند به فارسی ترجمه شد.
